QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ DỊCH VỤ KHÁM, CHỮA BỆNH Ở CÁC BỆNH VIỆN TUYẾN HUYỆN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK NÔNG

Đề tài luận văn thạc sĩ mẫu: QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ DỊCH VỤ KHÁM, CHỮA BỆNH Ở CÁC BỆNH VIỆN TUYẾN HUYỆN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK NÔNG

MỞ ĐẦU

1. Tính cấp thiết của đề tài

Y tế cơ sở là tuyến đầu, đóng vai trò quan trọng trong chăm sóc sức khoẻ nhân dân. Y tế cơ sở luôn đóng vai trò là nền tảng và là niềm tự hào của y tế Việt Nam nhiều năm qua; đặc biệt là vai trò then chốt trong việc triển khai các hoạt động y tế dự phòng và các chương trình mục tiêu quốc gia về y tế. Nhờ có mạng lưới y tế cơ sở rộng khắp, các nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu cơ bản đã được triển khai rất hiệu quả như tiêm chủng mở rộng, phòng chống suy dinh dưỡng, quản lý sức khỏe các đối tượng ưu tiên như người cao tuổi, người khuyết tật, chăm sóc sức khỏe bà mẹ trẻ em, dân số – kế hoạch hóa gia đình, giám sát và khống chế dịch bệnh kịp thời, không để dịch lớn xảy ra.

 Hiện nay, hệ thống y tế cơ sở đã từng bước được củng cố và phát triển, bao phủ rộng khắp toàn quốc. Ở tuyến huyện, số nhân lực y tế tuyến huyện là 109.000 người, trong đó có 19.000 bác sỹ (35% tổng số bác sỹ tại các địa phương). Hiện có 19/63 tỉnh thực hiện mô hình trung tâm y tế huyện 2 chức năng – khám, chữa bệnh và y tế dự phòng; có 629 bệnh viện đa khoa tuyến huyện với 71.336 giường bệnh, 544 phòng khám đa khoa khu vực với 6.134 giường bệnh (chiếm 50,4% tổng số bệnh viện và 26,5% giường bệnh của cả nước).

Người dân đã tiếp cận và sử dụng nhiều hơn dịch vụ KCB tại tuyến y tế cơ sở, đặc biệt là bệnh viện đa khoa huyện tăng lên rõ rệt (Tỷ lệ lượt người sử dụng dịch vụ KCB ngoại trú tăng từ 11,9% năm 2004 lên 17,6% năm 2010, lượt KCB nội trú tăng từ 35,4% năm 2004 lên 38,2% năm 2010). (Nguồn: Những yêu cầu cấp bách nâng cao hệ thống y tế cơ sỏ, Báo Giáo dục VN)

Mặc dù đạt được những thành tựu to lớn, nhưng hệ thống y tế cơ sở thực tế vẫn chưa đáp ứng hiệu quả nhu cầu của người dân và phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Tổ chức hệ thống y tế cơ sở thời gian quan chưa ổn định, trong vòng 10 năm tổ chức y tế tuyến huyện thay đổi 3 lần, tạo ra những biến động cả về tổ chức, nhân lực và khả năng cung ứng dịch vụ. Đội ngũ nhân lực y tế thiếu về số lượng và hạn chế về chất lượng chuyên môn, xảy ra tình trạng nhiều cán bộ y tế có trình độ cao xin chuyển công tác từ địa phương về trung ương, từ tuyến dưới lên tuyến trên, từ các chuyên khoa ít hấp dẫn sang các chuyên khoa hấp dẫn, từ y tế công lập sang y tế tư nhân, từ nông thôn, miền núi về các thành phố lớn. Cơ chế tài chính còn nhiều bất cập, các trạm y tế thuộc trung tâm y tế huyện, nhưng thanh toán Bảo hiểm y tế lại thông qua bệnh viện huyện (ở những nơi đã tách trung tâm và bệnh viện huyện). Cơ chế quản lý tài chính đối với tuyến huyện, tuyến xã phụ thuộc vào phân cấp quản lý tài chính, ngân sách của địa phương nên cũng ảnh hưởng đến đầu tư và hoạt động của mạng lưới y tế cơ sở.

Nhiều hoạt động chăm sóc sức khỏe ban đầu không được đưa vào kế hoạch và phân bổ kinh phí để triển khai hoặc nếu có thì ở mức rất thấp, dẫn đến hiệu quả chưa cao.

Hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ của y tế tuyến huyện chưa đồng bộ. Mặc dù đã được Quốc hội, Chính phủ quan tâm đầu tư cho phần lớn các bệnh viện tuyến huyện, nhưng đến nay vẫn còn một số bệnh viện thuộc các huyện mới được thành lập do chia tách, chưa có trong danh mục dự án được đầu tư theo Nghị quyết 881/NQ-UBTVQH12 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, nên không được bố trí vốn trái phiếu Chính phủ giai đoạn 2012-2015 và cũng không được bổ sung vốn trái phiếu Chính phủ giai đoạn 2014-2016. Theo thống kê, hiện còn 460 trung tâm y tế huyện làm một chức năng là y tế dự phòng, do đã tách riêng bệnh viện huyện; những trung tâm này hầu như chưa được quan tâm đầu tư nên cơ sở vật chất xuống cấp, nhiều nơi còn chưa có trụ sở, phải ở tạm, nhiều nơi mới chỉ có nhà cửa, chưa có trang thiết bị, nên không thể thu hút cán bộ y tế về công tác.

Chính vì vậy, nâng cao chất lượng dịch vụ khám, chữa bệnh (KCB) là yêu cầu cần thiết đối với các cơ sở y tế tuyến cơ sở nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân , làm tăng sức hấp dẫn đối với người dân trong việc lựa chọn cơ sở KCB.

Cùng với sự phát triển kinh tế – xã hội, đời sống của nhân dân không ngừng được nâng lên, các cơ sở y tế tư nhân phát triển mạnh, sự thay đổi trong mô hình bệnh tật ngày càng phức tạp; Bên cạnh đó, ngân sách nhà nước không bao cấp kinh phí hoạt động cho các cơ sở y tế KCB nhà nước như trước đây mà các đơn vị này phải dần tự chủ về kinh phí cho các hoạt động của mình. Chính vì vậy, đòi hỏi các cơ sở y tế KCB (trong đó có bệnh viện tuyến huyện) phải có những đổi mới, về cả hình thức và nội dung, về cả số lượng và chất lượng. Nâng cao chất lượng từ con người, đồng thời có quy trình hợp lý để từng bước nâng cao chất lượng cơ sở KCB nhằm thu hút người bệnh không phải thực hiện được ngay, nhưng càng không được chậm trễ trong thời đại hiện nay.

Chất lượng dịch vụ KCB là vấn đề được cộng đồng và cả xã hội hết sức quan tâm, bởi nó có tác động trực tiếp đến người bệnh và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của mọi người, đặc biệt là những người ốm, đau phải nhập viện khám và điều trị. Việc quá tải các bệnh viện, các sai sót chuyên môn, vấn đề về y đức đã gây nhiều bức xúc trong dư luận, đòi hỏi Nhà nước phải có sự quản lý nhằm đảm bảo cho hoạt động KCB diễn ra đúng pháp luật, đúng định hướng của Nhà nước.

Đắk Nông là một tỉnh mới được thành lập vào năm 2004, tính đến nay mới vừa tròn 14 năm, bao gồm: 07 huyện và 1 thị xã. Hệ thống khám, chữa bệnh của tuyến huyện tỉnh Đắk Nông (07 bệnh viện đa khoa huyện) vẫn còn đối mặt với những khó khăn, thách thức, với những mặt tồn tại, yếu kém cần phải vượt qua. Nguồn nhân lực y tế vẫn còn một bộ phận cán bộ, công chức học những chuyên ngành không phù hợp với vị trí việc làm, yêu cầu nhiệm vụ, có xu hướng chạy theo bằng cấp; tuy đạt chuẩn trình độ nhưng năng lực còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu công việc… Công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nhất là cán bộ chủ chốt ở một số đơn vị chưa chủ động; chưa gắn quy hoạch với đào tạo, bồi dưỡng và các khâu khác trong công tác cán bộ, trình độ quản lý, điều hành của một bộ phận cán bộ quản lý bệnh viện, cơ sở khám, chữa bệnh còn nhiều bất cập, hạn chế, quản lý điều hành ở một số cơ sở khám, chữa bệnh thiếu tính khoa học, chưa chủ động để đảm bảo cho sự phát triển, mặt bằng chung về trình độ chuyên môn kỹ thuật còn nhiều hạn chế, các kỹ thuật y tế triển khai theo phân tuyến tại các cơ sở KCB với số lượng chưa đạt và chất lượng chưa cao. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý khám, chữa bệnh còn hạn chế. Cơ sở vật chất đầu tư chưa mang tính đồng bộ, thiếu tính quy hoạch phù hợp với phát triển quy mô giường bệnh, một số tòa nhà xuống cấp, thủ tục hành chính về khám, chữa bệnh còn chưa linh hoạt, tinh thần thái độ phục vụ người bệnh của một bộ phận cán bộ y tế chưa tốt, đời sống của cán bộ y tế còn gặp nhiều khó khăn. Đây là vấn đề đặt ra cần phải làm rõ không những đối với hệ thống khám, chữa bệnh của bệnh viện tuyến huyện tỉnh Đắk Nông mà còn đối với các tỉnh vùng khó khăn khác, nhằm đáp ứng và thỏa mãn nhu cầu chăm sóc sức khoẻ ngày càng cao của người dân, bên cạnh vấn đề ngân sách nhà nước không bao cấp kinh phí hoạt động cho các cơ sở y tế KCB.

Với những lý do trên, học viên chọn vấn đề Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông làm đề tài luận văn Thạc sỹ quản lý công.

2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Đã có nhiều công trình nghiên cứu về hoạt động cung ứng dịch vụ công, trên nhiều khía cạnh, góc độ khác nhau nhằm nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ công của nhà nước.

“Dịch vụ công và xã hội hóa dịch vụ công một số vấn đề lý luận và thực tiễn” của TS. Chu Văn Thành (2004), Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia là tập hợp 27 bài viết của nhiều tác giả khác nhau về ba mảng nội dung lớn: Lý luận về dịch vụ công ở Việt Nam; Thực tiễn tổ chức thực hiện dịch vụ công ở Việt Nam và Kinh nghiệm một số nước trên thế giới trong cung ứng dịch vụ công và quản lý cung ứng dịch vụ công.

Luận án chuyên khoa cấp II “Nghiên cứu tình hình cung cấp và sử dụng dịch vụ KCB công lập tại Huyện Krông Păc, tỉnh Đắk Lắk” của tác giả Bùi Khắc Hùng (2011), Trường Đại học Y Dược – Đại học Huế. Trong nghiên cứu này tác giả đã khảo sát dịch vụ KCB công lập, bao gồm: Bệnh viện huyện và 16 trạm y tế xã, thị trấn. Tuy nhiên, phạm vi nghiên cứu của công trình này cũng chỉ đưa ra mô tả một số những vấn đề mang tính riêng biệt đối với Huyện Krông Păc, tỉnh Đăk Lăk nên chưa đạt được mức độ tổng quát hóa của đề tài.

Nghiên cứu của tác giả Nguyễn Xuân Vỹ (2011) “Nâng cao chất lượng dịch vụ khám, chữa bệnh tại Bệnh viện Đa khoa Phú Yên”, Trường Đại học Nha Trang. Trong nghiên cứu này tác giả đánh giá và kiểm định mô hình ảnh hưởng của các yêu tố chất lượng dịch vụ tới sự hài lòng của người bệnh, các yếu tố này bao gồm: sự tin cậy, sự đảm bảo, nhiệt tình cảm thông, phương tiện hữu hình và chi phí KCB, đặc biệt trong nghiên cứu này tác giả đã chỉ ra mức độ ưu tiên theo thứ tự của các yêu tố với ảnh hưởng lớn nhất là yếu tố “tin cậy”, tiếp đến là tiếp đến là “phương tiện hữu hình”, “nhiệt tình”, sau cùng là “đảm bảo” và “chi phí”.

Luận án chuyên khoa cấp II “Nghiên cứu mức độ hài lòng của bệnh nhân điều trị nội trú tại Bệnh viện đa khoa 333, tỉnh Đăk Lăk”,  của tác giả Phạm Văn Dần (2011), Trường Đại học Huế – Đại học Y dược. Trong nghiên cứu này tác giả đã xác định được mức độ hài lòng của bệnh nhân và tìm hiểu những yếu tố liên quan đến sự hài lòng của bệnh nhân điều trị nội trú tại Bệnh viện đa khoa 333, tỉnh Đăk Lăk. Tuy nhiên, phạm vi nghiên cứu của công trình này cũng chỉ đưa ra mô tả một số những vấn đề mang tính riêng biệt đối với một bệnh viện.

Nghiên cứu hoàn thiện công tác cung ứng dịch vụ y tế trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước là một vấn đề cấp thiết, nhưng cũng rất khó khăn, nhất là trong bối cảnh tình hình trong nước và thế giới có nhiều thay đổi, có nhiều chính sách đã lỗi thời và chưa đồng bộ. Tuy nhiên xét trên địa bàn tỉnh Đăk Nông hiện nay chưa có các công trình nghiên cứu chuyên sâu về công tác quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở tuyến huyện do đó có thể được coi là một lỗ hổng lớn trong công tác quản lý nhà nước về y tế nói chung và khả năng tiếp cận sử dụng dịch vụ y tế của đồng bào các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh trong giai đoạn hiện nay.

3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1. Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông, đề xuất một số giải pháp góp phần hoàn thiện Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông.

3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu

Nhiệm vụ nghiên cứu đề tài luận văn bao gồm:

– Hệ thống cơ sở lý luận quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện bao gồm:

+ Một số khái niệm liên quan: Bệnh viện tuyến huyện, KCB, dịch vụ KCB, quản lý nhà nước, quản lý nhà nước về dịch vụ KCB.

+ Nội dung quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện

+ Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện.

– Phân tích và đánh giá thực trạng Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông, bao gồm các nội dung sau:

+  Ban hành thể chế và chính sách về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện.

+ Tổ chức thực hiện dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện.

+ Nguồn lực con người, tài chính và cơ sở vật chất cho dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện.

+ Thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử phạt vi phạm về dịch vụ KCB ở các bệnh viện tuyến huyện.

+ Đánh giá và báo cáo chất lượng dịch vụ KCB ở các bệnh viện tuyến huyện (phần này cô giáo bảo để lại)

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1. Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông.

4.2. Phạm vi nghiên cứu

– Về không gian: đề tài tập trung nghiên cứu 07 bệnh viện đa khoa huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông: Bệnh viện đa khoa huyện Cư Jut, Bệnh viện đa khoa huyện K’Rông Nô, Bệnh viện đa khoa huyện Đắk Min, Bệnh viện đa khoa huyện Tuy Đức, Bệnh viện đa khoa huyện Đắk Song, Bệnh viện đa khoa huyện Đắk G’Long, Bệnh viện đa khoa huyện Đắk R’Lấp.

– Về thời gian: nghiên cứu thực trạng Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông giai đoạn từ năm 2015 – 2018.

5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng kết hợp đồng thời nhiều phương pháp nghiên cứu để làm sáng tỏ vấn đề nghiên cứu, trong đó tập trung vào một số phương pháp cơ bản sau đây.

5.1. Phương pháp nghiên cứu tài liệu thứ cấp: nghiên cứu các tài liệu có liên quan để có luận cứ khoa học cho việc đánh giá công tác quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện làm cơ sở để phân tích, đánh giá thực trạng quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện tỉnh Đắk Nông ở chương 2 của luận văn. Tài liệu thứ cấp bao gồm:

– Báo cáo tổng kết công tác y tế hàng năm của Sở Y tế, Phòng Y tế huyện, Bệnh viện đa khoa huyện

– Các công trình khoa học đã công bố liên quan đến chủ đề nghiên cứu

5.2. Phương pháp nghiên cứu định tính: Thực hiện phỏng vấn sâu các đối tượng sau:

+ Lãnh đạo Sở y tế tỉnh Đắk Nông.

+ Lãnh đạo UBND các huyện.

+ Lãnh đạo Phòng y tế các huyện.

+ Lãnh đạo bệnh viện đa khoa các huyện.

+ Người dân sử dụng dịch vụ KCB.

Nội dung các cuộc phỏng vấn tập trung khai thác thông tin về việc ban hành thể chế và chính sách về dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện; tổ chức thực hiện dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện; nguồn lực con người, tài chính và cơ sở vật chất cho dịch vụ KCB ở bệnh viện tuyến huyện; thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử phạt vi phạm về dịch vụ KCB ở các bệnh viện tuyến huyện; phát hiện những tồn tại và nguyên nhân của những tồn tại trong từng nội dung quản lý nhà nước ở các bênh viện tuyến huyện ở Đăk Nông và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về vấn đề này từ góc độ của những người được phỏng vấn.

6. Đóng góp của luận văn

6.1. Đóng góp về lý luận

Hệ thống những lý luận cơ bản quản lý nhà nước về dịch vụ KCB ở bệnh viện công lập tuyến huyện.

6.2. Đóng góp về thực tiễn

– Chỉ ra những kết quả đạt được trong công tác Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông, đồng thời chỉ ra những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế trong Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông hiện nay.

– Nghiên cứu đề xuất những giải pháp hoàn thiện Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông.

7. Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu và kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, kết cấu nội dung chính của luận văn gồm 3 chương.

Chương 1: Cơ sở lý luận quản lý nhà nước về dịch vụ KCB tại bệnh viện tuyến huyện.

Chương 2: Thực trạng Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông hiện nay.

Chương 3: Phương hướng và giải pháp hoàn thiện Quản lý nhà nước về dịch vụ khám, chữa bệnh ở các Bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn tỉnh Đắk Nông.

Hotline/Zalo: 0967538624 Ms Huyền/ 0886091915 Ms Trang

Email: Lamluanvan123@gmail.com

Website: https://lamluanvan.net/